Pan Wołodyjowski (Henryk Sienkiewicz) - Epilog strona nr 2

poprzednia strona

Ogień turecki począł z wolna słabnąć.


- Koniec będzie! - krzyknął z całych sił Wołodyjowski w ucho Ketlinga, chcąc, ażeby go ten wśród huku dosłyszał.


- I ja tak myślę! - odrzekł Ketling. - Do jutra czy na dłużej?


- Może na dłużej. Dziś przy nas wiktoria!


- I przez nas.


- O tej nowej minie musim pomyśleć.


      Ogień turecki osłabł jeszcze bardziej.


- Bijmy dalej z dział! - zawołał Wołodyjowski.


      I skoczył między kanonierów.


- Ognia, chłopcy! - krzyknął - póki ostatnie działo tureckie grać nie ustanie! Na chwałę Bogu i Przenajświętszej Pannie! na chwałę Rzeczypospolitej ! Ognia ! Żołnierze zaś widząc, że i ten szturm ma się już ku końcowi, ozwali się gromkim, radosnym okrzykiem i z tym większym zapałem poczęli walić ku szańcom tureckim. - "Kindię" wam wieczorną, psubraty, zagramy, "kindię" - wołały liczne głosy.


      Nagle stało się coś dziwnego. Oto wszystkie działa tureckie zamilkły od razu, jakby kto nożem uciął. Zamilkł również grzechot janczarek w nowym zamku. Stary zamek grzmiał jeszcze czas jakiś, lecz w końcu poczęli oficerowie spoglądać po sobie i pytać się wzajemnie:


- Co to jest? co się stało?


      Ketling, zaniepokojony nieco, powstrzymał również strzelaninę.


      Jeden z oficerów ozwał się wówczas głośno:


- Chyba mina jest pod nami, którą zaraz podpalą!...


      Wołodyjowski przeszył mówiącego groźnym wzrokiem.


- Mina niegotowa, a choćby była gotowa, wyleci od niej tylko lewa ściana zamku - i z gruzów będziem się bronili, póki tchu w nozdrzach- rozumiesz waść?


      Po czym nastała cisza. Nie zmącił jej ani jeden wystrzał, ni z miasta, ni z szańców. Po huku i grzmotach, od których trzęsły się mury i ziemia, było w tej ciszy coś uroczystego, ale zarazem i złowrogiego. Oczy wszystkich wytężały się ku szańcom, lecz zza chmury dymu nie było nic widać. Nagle rozległy się od lewej strony miarowe uderzenia kilofów.


- Mówiłem, że minę kują dopiero! - ozwał się Wołodyjowski.


      Tu zwrócił się do Luśni:


- Wachmistrz! weźmiesz dwudziestu ludzi i wyjrzysz mi na nowy zamek.


      Luśnia prędko spełnił rozkaz, wziął dwudziestu ludzi, a po chwili zniknął z nimi za wyłomem


      Nastało znów milczenie, przerywane tylko odzywającym się tu i owdzie chrapaniem lub czkawką konających, a także odgłosem kilofów.


      Czekano dość długo, wreszcie wachmistrz zjawił się z powrotem.


- Panie komendancie - rzekł - w nowym zamku nie ma żywej duszy.


      Wołodyjowski spojrzał ze zdziwieniem na Ketlinga:


- Czyby od oblężenia już odstąpili czy co? Przez dymy nic nie można dojrzeć!


      Lecz dymy, zwiewane powiewem, rzedły i wreszcie opona ich przerwała się nad miastem.


      W tej samej chwili jakiś głos okropny i przerażony począł krzyczeć z baszty:


- Nad bramami białe chorągwie! Poddajem się!


      Usłyszawszy to żołnierze, oficerowie zwrócili się ku miastu. Straszliwe zdumienie odbiło się na twarzach, słowa zamarły wszystkim na ustach i przez smugi dymu patrzyli ku miastu.


      A w mieście, na bramie Ruskiej i Lackiej, powiewały istotnie białe chorągwie, dalej widać było jeszcze jedną na baszcie Batorego.


      Wówczas twarz małego rycerza stała się tak białą jak te chorągwie kolebiące się na wietrze.


- Ketling, widzisz? - szepnął zwracając się do przyjaciela:


      Ketlingowi także twarz pobladła.


- Widzę - rzekł.


      I czas jakiś patrzyli sobie w oczy mówiąc nimi wszystko, co mogli powiedzieć tacy dwaj żołnierze bez plamy i bojaźni, którzy nigdy w życiu nie zła

następna strona